Skip to main content

ტროლეიბუსი ოზურგეთში

ტროლეიბუსის იდეა 1880 წელს ვილჰელმ ფონ სიმენსმა ინგლისურ ჟურნალში აღწერა, ხოლო 1882 წლის 29 აპრილს მისმა ძმამ, ვერნერ ფონ სიმენსმა ბერლინში განახორციელა. თუმცა საზოგადოებრივი ტრანსპორტის სახეობად ტროლეიბუსი მხოლოდ XX საუკუნის დასაწყისიდან იქცა.

საქართველოს სსრ საბჭოთა კავშირში ითვლებოდა ერთ-ერთ ყველაზე განვითარებულ რესპუბლიკად ელექტროტრანსპორტის მხრივ. საქართველოს 12 ქალაქში მოძრაობდა ტროლეიბუსი, რაც საკმაოდ მაღალი მაჩვენებელია. შედარებისათვის, სომხეთში ტროლეიბუსი იყო 2 ქალაქში, აზერბაიჯანში - 5 ქალაქში, ბელორუსიაში - 7 ქალაქში.

ოზურგეთში ტროლეიბუსის ხაზის მოწყობის იდეა 1960-იანი წლებიდან გაჩნდა. გასაყვანად მუშაობა 1978 წლიდან დაიწყო. გაფართოვდა 1905 წლის ქუჩა 3-4 მეტრით, ამისთვის დაიხურა სანიაღვრე არხები ქუჩის გასწვრივ. მოეწყო ბაზალტის ბორდიურები. დაიდგა განათების ახალი ბოძები, რომლებიც გამოყენებული იქნა ტროლეიბუსების ხაზისთვის. არსებობდა იდეა, რომ ამ ქუჩის ყველა ჭიშკარი ყოფილიყო სტანდარტული, სიმეტრიული მარტივი კონსტრუქციის, მაგრამ ეს იდეა არ განხორციელებულა.

1980 წლის 27 ნოემბერს გაიხსნა პირველი ხაზი გმირთა მოედანი - საკონსერვო ქარხანა. სატროლეიბუსო მიმოსვლა მოიცავდა სუბურბანული ზონის სოფლებს:  ბოხვაურსა და დვაბზუს. საბჭოთა პერიოდში მახარაძეში მოძრაობდა ტროლეიბუსის სამი ხაზი:

N1 დვაბზუს - 1905 წლის ქუჩა - ორჯონიკიძის ქუჩა - მარქსის ქუჩა - ლენინის ქუჩა - ერისთავის ქუჩა - სტახანოვის ქუჩა - რაისაავადმყოფო - გურიის გამზირი - გმირთა მოედანი - 1905 წლის ქუჩა - დვაბზუ

N 2 სოფელ მახარაძე - ლენინის ქუჩა - ერისთავის ქუჩა - სტახანოვის ქუჩა - რაისაავადმყოფო - გურიის გამზირი - გმირთა მოდანი - ორჯონიკიძის ქუჩა - რკინიგზის სადგური სადგური - მარქსის ქუჩა - ლენინის ქუჩა - სოფელ მახარაძე

N3 სოფელ მახარაძე - ლენინის ქუჩა - მარქსის ქუჩა - რკინიგზის სადგური - ორჯონიკიძის ქუჩა - სტალინის ქუჩა - დვაბზუ - და უკან

შემდეგ მარშრუტები შეიცვალა და ასეთი სახე მიიღო:

№ 1 — სოფელ დვაბზუდან რაიცენტრალურ საავადმყოფომდე და უკან.
№ 2 — ბაზრიდან სოფელ ლიხაურის საზღვრამდე და უკან.
№ 3 — რკინიგზის სადგურიდან სოფელ ოზურგეთის ცენტრამდე და უკან
№ 4 — წრიული მარშრუტი ქალაქის ცენტრში.


    თავდაპირველად ექსპლუატაციაში იყო რუსული ЗиУ-9 და ჩეხოსლოვაკიური Škoda 14Tr მოდელის ტროლეიბუსები. ოზურგეთის ტროლეიბუსის სისტემამ თავისი განვითარების პიკს 1990 წელს მიაღწია, როცა 4 მარშრუტზე ექსპლუატაციაში იყო 22 ტროლეიბუსი. ტროლეიბუსის დეპო იყო ბოლო გაჩერებაზე დვაბზუში, სადაც იყო ტექდათვალიერების ორმო, მწყობრიდან გამოსული მოძრავი შემადგენლობის სადგომი და ინსტრუმენტებისა და ნაწილების შესანახი სათავსო.


    ტროლეიბუსი ოზურგეთში









    1992-1993 წლებში ტროლეიბუსის მოძრაობა შეწყდა და 1994 წელს კვლავ განახლდა, თუმცა მხოლოდ № 1 და № 4 მარშრუტებზე. მარაგნაწილების არქონის გამო მოძრავი შემადგენლობის რიცხვმა მკვეთრად იკლო, უფრო ცუდ მდგომარეობაში მყოფი ტროლეიბუსები ჩამოწერეს და მათი ნაწილები სხვა ტროლეიბუსებისთვის გამოიყენეს. 2000 წელს ოზურგეთმა ორი ტროლეიბუსი გადასცა ფოთს, ერთი ჩეხური, ერთი საბჭოთა. 2003 წელს კი ოზურგეთმა ფოთისგან იყიდა 1 ტროლეიბუსი Škoda 9Tr. 2005 წელს ოზურგეთს გადმოეცა ფოთის ტროლეიბუსები, რადგან იქ ტროლეიბუსის სისტემა გაუქმდა.

    სატროლეიბუსო მიმოსვლა ოზურგეთში 2006 წლის ივნისში შეწყდა, მოძრავი შემადგენლობა ჯართად გაიყიდა. მოსახლეობა უკმაყოფილო იყო იაფი ტრანსპორტის გაუქმებით. ამჟამად ტროლეიბუსის ნაკვალევი მხოლოდ დვაბზუსა და ლიხაურშია შემორჩენილი, მოსაბრუნებელი მარყუჟების ადგილზე.

    დღეს ოზურგეთში საზოგადოებრივი ტრანსპორტი აუცილებლობას წარმოადგენს. ტროლეიბუსების მიმოსვლის აღდგენა შესაძლებელიცაა, სასურველიც და ხელმისაწვდომიც. ტროლეიბუსმა ქალაქის ცენტრიდან სამი მიმართულებით - ანასეული, დვაბზუ და სოფელ ოზურგეთი - უნდა იმოძრაოს.

    უკრაინა, ბოგდანის ტიპის ტროლეიბუსი
    შესაძლოა ვინმესთვის ტროლეიბუსი ასოცირდებოდეს ნელ, გაუბედურებულ და ბიგელჩამოვარდნილ საშინელ ტრანსპორტთან, მაგრამ სინამდვილეში ტროლეიბუსი არის ეკოლოგიურად სუფთა და იაფი ტრანსპორტი, რომელიც გამართულად მუშაობს ძალიან ბევრ ქალაქში.

    ლიონი, საფრანგეთი
    მუნიციპალური ტრანსპორტის მოძრაობის სავარაუდო მიმართულებები ოზურგეთში:



    Comments

    1. საინტერესო იდეაა: ეკოლოგიური, ეკონომიური და იაფი ტრანსპორტი, თანაც უხმაურო. ინფრასტრუქტურის აღდგენას (სატრანსპორტო საშუალების შეძენის ჩათვლით) ფინანსები და ძალისხმევა დასჭირდება; თუმცა თუ გაანგარიშება დადებით ეფექტს აჩვენებს, მაშინ შეიძლება ფიქრი ამ პროექტზე. შესაძლებელია მეორე ალტერნატივის, ელექტრო ავტობუსების განხილვაც - გააჩნია რომელი უფრო მომგებიანი იქნება. ფაქტია, რომ იაფი საზოგადოებრივი ტრანსპორტი ოზურგეთს და მახლობელ ზონებს აუცილებლად სჭირდება, ეს მოსახლეობისთვის დიდი შეღავათი იქნება. ვფიქრობ, ამას დადებითი ეფექტი ექნება ეკონომიკური აქტივობის ამაღლების კუთხითაც.

      ReplyDelete
      Replies
      1. ფიქრი არათუ შეიძლება, არამედ აუცილებელია. რათქმაუნდა, ალტერნატივების ელექტროავტობუსის, ასევე ტრამვაის,განხილვა შესაძლებელია

        Delete

    Post a Comment

    Popular posts from this blog

    გურიის ფეოდალები

    გურიის თავადები
    ვახუშტი ბატონიშვილის ცნობით

    ფლობს გურიას გურიელი და იტყვის ვარდანის ძეობასა, და სხუანი მის ქვეშენი არიან ესენი: თავდგირიძე და ამილახორი, ჩავიდნენ სამცხიდან, შარვაშისძე მოვიდა აფხაზეთიდამ, ბერიძე, კვერღელისძე, ბერეჟიანი, ნაკაშიძე დასხუანი, აგრეთვე აზნაურნიცა“ XIX საუკუნეში, დიმიტრი ბაქრაძის თანახმად, გურიაში თავადების ექვსი გვარი იყო:
    გურიელი გურიელები გვარად სინამდვილეში ვარდანისძეები იყვნენ, ხოლო გურიელობა კი იყო მათი ტიტული, როგორც გურიის მფლობელებისა. ისინი თავიდან გურიის ერისთავები, XVI საუკუნიდან კი დამოუკიდებელი მთავრები  იყვნენ. გურიელად იწოდებოდა ფეოდალური სახლის უფროსი, სახლის სხვა წევრები - ბატონიშვილებად. გურიელების საზაფხულო რეზიდენცია იყო უჩხუბი, ზამთრისა კი - ოზურგეთი, მამია V გურიელმა რეზიდენცია მთლიანად ოზურგეთში გადაიტანა. საგვარეულო საძვალე - შემოქმედის ეკლესია, საბატონიშვილო - ლესა
    ნაკაშიძე
    გურიელების შემდეგ გურიის ყველაძე ძლიერი და მდიდარი გვარი იყო. ნაკაშიძეების საგვარეულო მოდის გვარ ნაკანიდან. ნაკანი შუა საუკუნეებში გადაკეთდა ნაკაშიდ, გვიან შუა …

    ღომი

    XX საუკუნემდე გურიაში გავრცელებული ერთ-ერთი ტრადიციული კულტურა იყო ღომი. ღომი (Setaria italica) მარცვლოვანი კულტურაა, რომელიც დასავლეთ საქართველოში იყო გავრცელებული, ამას ხელს უწყობდა აქაური ჰავა, ნალექები და სხვა ფაქტორები.

    ღომი არის ერთწლიანი, თავთავიანი მცენარე. მას აქვს სწორი, მწვანე 1.5-2 მ. სიმაღლის ღერო. მწიფობის პერიოდში ღერო იტვირთება, იტოტება და იკეთებს მსხვილ მუხლს. თავთავი ივსება წვრილი მარცვლებით. მარცვლების ზომა ფეტვის მარცვალზე ოდნავ დიდია.
    არქეოლოგიური გათხრების შედეგად საქართველოს ტერიტორიაზე მოპოვებული ღომის დანახშირებული მარცვლები თარიღდება ძვ. წ. II-I საუკუნეებით. ღომი საქართველოში XX საუკუნის 20-იან წლებამდე მოჰყავდათ.

    კულტურულ ღომს, მისი სარეველა სახეობისგან განსხვავებით სჭირდებოდა გაცეხვა, მხოლოდ ასე იყო შესაძლებელი მარცვლის მოშორება თავთავიდან. საცეხვავი მოწყობილობები იყო ჩამური, საბეგველი და სხვ. არსებობდა ხელის, ფეხის და წყლის ჩამური. ღომს ცეხვავდნენ ინდივიდუალურად, ან ნადის დახმარებით გაცეხვილ ღომს ინახავდნენ ნალიაში (შემდგომ ნალია ჩაანაცვლა სასიმინდემ) ან…

    მაქსიმე I-ის სიგელი გურიის უდაბნოს მონასტერს

    დასავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქის, მაქსიმე I მაჭუტაძის სიგელი გურიის უდაბნოს მონასტერს
    წყალობითა ღუთისათა ჩუენ კათალიკოსი ჩრდილო აფხაზთა და ყოვლისა საიმერეთოსა, მამამთავარი მაქსიმე უბრძანებთ და მოვახსენებ ყოველთა გურულთა მართლმადიდებელთა ქრისტიანეთა, დიდთა და მცირეთა, ამ ქვეყნის მემკვიდრეთა გურიის მეპატრონეთა და ყოველთა დარბაზის ერთა მისთა თავადთა და საპატიო კაცთა, აზნაურთა, მსახურთა და გლეხთა, მამათა და დედათა, რიონის წყლის გამოღმართთა ყოველთა ერთობით ღუთისა მიერი ლოცვა კურთხევითა მოგიკითხავ და გამცნებ ყოველთა გურიის უდაბნოს მახლობელთა: მართებული და ვალი არის ქრისტიანეთაგან, რომელსაც შეძლება ჰქონდეს და რაც სამსახური შეეძლოს ვისმე რომ თქუენთვის ცოცხალთა და მიცვალებულთათვის უდაბნო და მონასტერი მომხსენებელი და მლოცველი ამყოფოთ და შეძლებისაებრ თქუენც უდაბნოს შემწე და შემმატებელი და მოსამსახურე იყვნეთ სულთა და ხორცთა თქუენთა სარგებლად , და ამასაც მოგახსენებთ: ვინც სამართლის მათხოვარი ხართ უდაბნოსაგან, მაგ მონასტრის და უდაბნოს უფროსი და მომკითხავი ჩუენ ვართ, ვისაც მისგან სამართლის …

    გურიელები გურიის საზღვრების შესახებ

    მამია V და ქაიხოსრო გურიელები აღწერენ გურიის სამთავროს ისტორიულ საზღვრებს პავლე ციციანოვის - საქართველოში რუსეთის მთავარსადლისადმი  მიწერილ წერილში

    გამოცხადება საზღვართა გურიისათა, რომელიცა პირველად ჟამსა მეფისა თამარისასა იყო აღწერილ, არს მოთხრობასა შინა საქართველოსა წიგნისასა; პირველი საზღვარი, რომელსაც ოსმალნი ქემერ უხმობენ და ჩუჱნ გურულნი რკინის-პალოდ, მას აქეთ სოფლები ხოფა და ვიწე, ციხე და სოფელი გონიად სახელ-დებული, სოფელი და საბალახე ზამთრით პირუტყუთ სამყოფი კახაბერი, რომელსა თჳს ერთს გურიის უფლის-წულს წილად ხვედრია და სახელიც ის რქმევია და თავის სოფლისათვისაც ის სახელი დაუძს კახაბერი, ბათუმი ქალაქი და ლიმენა, სოფელი ჩაქვი, რომელს ჟამს დააკლდა გურიის საზღვარს, — რიცხვით წელიწადის მახსოვარი არა ვართ და ჟამი ესე ვიცით, რომ გურიელს გიორგის სჭერია მეორე მთავრობა მამის ჩუჱნისა, მესამე ჩუჱნი. ციხის ძირს აქეთი სოფელი ქობულეთი ხინო ოცი წელია, რომ მამა ჩუჱნს დააკლდა, არა თუ ხონთქრისაგან, არამედ მოხუცებულების უძლორებით შემოვლა და პასუხის მიცემა არ შეეძლო, ქრისტიანნი მეზობელნიც შეწევნის ნ…

    მამია III გურიელი კრძალავს ადამიანებით ვაჭრობას

    მამია III გურიელის ფიცის წიგნი ბესარიონ ბარათაშვილ-ორბელიანს, დავით გარეჯის უდაბნოს ბერს, შემდგომში აღმოსავლეთ საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქს, გურიის სამთავროში ტყვეთა სყიდვის აკრძალვის შესახებ


    ქ. თავად ყოვლისა მპყრობელისა ღმრთისა, მამისა, ძისა, სულისა წმიდისა თავდებობითა, მინდობითა, შუობითა და შუამდგომლობითა ყოვლად წმიდისა ღმრთისმშობელისა მარიამისათა, ძლიერებითა პატიოსნისა და ცხოველს-მყოფელისა ჯვარისათა, ზეცისა ძალთა ანგელოზთა, მთავარანგელოზთა მიქაელ და გაბრიელისათა, წინასწარმეტყუელისა წინამორბედისა იოანესითა და რანიცა წმიდანი ღმრთისანი სვინაქსარსა შინა სწერიან და მოიხსენიებიან, ამათ ყოველთა წმიდათა ღმრთისათა თავსმდებითა, მინდობითა, შუობითა შუამდგომლობითა ესე ფიცი პირი და წიგნი მოგეცი ჩუენ გურიელმან პატრონმან მამია შენ გარეჯისა ნათლისმცემელისა უდაბნოთგან ბრძანებისა ღმრთისათა მოსაქეველად ჩუენთვის წარმოგზავნილსა მამასა ჩუენსა წმიდასა ბესარიონს, ამა პირსა ზედა, რომე ჩუენს საბატონოშიდ მოხველით და ტევის აღთქმისა დადება გვიქადაგეთ, ჩუენცა შევისწავეთ და ჩუენსა საბატონოს კაცსა გაუსყიდველობი…