Skip to main content

Posts

Showing posts from 2016

ალიხანოვის კვალდაკვალ

რუსეთის იმპერიის გენერალი მაქსუდ ალიხანოვ-ავარსკი, ოზურგეთის პატარა ისტორიის ალბათ ერთ-ერთი ყველაზე ცუდი პერსონაჟი, ე. წ. 9 აპრილის პარკის ერთი ნაწილის მონგრევამ გამახსენა. ამ ადგილის, ოზურგეთის ძველი საპარასკევოს პირველი მასშტაბური ნგრევის „შემოქმედი“ სწორედ ალიხანოვის სადამსჯელო რაზმი იყო.
მანამდე კი საპარასკევო ქალაქის გული იყო. ოზურგეთში, სხვა ფეოდალური ქალაქების მსგავსად, ქალაქის ცენტრს ფეოდალის სასახლის წინ მდებარე მოედანი წარმოადგენდა. გურიის მთავრების, გურიელების სასახლე ამჟამინდელი ისტორიული მუზეუმის ტერიტორიაზე იდგა, მის წინ კი გაშლილი იყო ქალაქის ცენტრალური მოედანი ე.წ. საპარასკევო, რომელიც ქალაქში შემომავალ ორ მთავარ შარაგზას: ქუთაისისა (დღეს აღამაშენებლის) და ლიხაურის ქუჩებს (თაყაიშვილი) აკავშირებდა. ეს ტერიტორია სწორედ დღევანდელი 9 აპრილის პარკია. ცხადია, ეს დუქნებითა და მაღაზიებით სავსე მოედანი არ იყო პარკი დღევანდელი გაგებით, მაგრამ საპარასკევო წარმოადგენდა  საჯარო სივრცეს, ქალაქის (და არა მხოლოდ ქალაქის) მცხოვრებთა თავშეყრის მთავარ ადგილს.
ქალაქის საზოგადოებრივი და კ…

ხალხოსნობა გურიაში

XIX საუკუნის 70-80 წლებში რუსეთის იმპერიაში თავი იჩინა ხალხოსნურმა მოძრაობამ, ე. წ. ნაროდნიკობამ.  ის გულისხმობდა განათლებული ელიტის მიერ მეფის რეჟიმის საწინააღმდეგო იდეების გავრცელებას გლეხებში. ამ მოძრაობას კარგი ნიადაგი დახვდა საქართველოში, სადაც სტუდენტების უმრავლესობა გლეხობის ფენიდან იყო და სოფელს არ იყვნენ მოწყვეტილები.
გურიაში ხალხოსნობას სათავეში ედგნენ ისიდორე ქიქოძე და გიგო შარაშიძე.

ისიდორე გიორგის ძე ქიქოძე იყო პეტერბურგის სამედიცინო აკადემიიდან გარიცხული სტუდენტი. დაიბადა 1850 წელს ბახვში. ის სწორედ ნაროდნიკობის გამო გარიცხეს სასწავლებლიდან. 1875-77 წლებში იმალებოდა ქვემო გურიაში, რომელიც იმ დროს ოსმალეთის იმპერიას ეკუთვნოდა და იქედან  ხელმძღვანელობდა ხალხოსნურ მოძრაობას გურიასა და სამეგრელოში. მას პირდაპირი კავშირი ჰქონდა საქართველოში ხალხოსნური მოძრაოის ერთ-ერთ მეთაურ მიხეილ ყიფიანთან.
გიგო შარაშიძე (ქრისტინე შარაშიძის მამა) პედაგოგი იყო და 1869-74 წლებში ძიმითის საზოგადოებისსკოლაში ასწავლიდა, 1874 წელს კი გაბრიელ ქიქოძის მიწვევით ბახვის სკოლასჩაუდგა სათავეში. ნაროდნ…